Saskia Versloot - Frappant 32 oktober 2007
….Door interactie met anderen (…) willen we onze leerlingen uitdagen en ondersteunen in het ontplooien van hun mogelijkheden bij de verschillende vak- en vormingsgebieden. Daarbij proberen wij vooral de zelfverantwoordelijkheid te bevorderen door leerlingen zelfvertrouwen te geven, zelfstandig maar ook samen te laten werken en hen verantwoordelijkheden te geven die zij aan kunnen. Hierbij spelen zorgverbreding en aandacht voor de individuele leerlingen een belangrijke rol…
Dit is een gedeelte uit de schoolgids van de Lammerts van Buerenschool uit Zetten, waarin de visie van de school aan ouders verwoord is. Zoals bij elke school, is het aan het team om de woorden uit de schoolgids waar te maken. Voor het verder ontwikkelen van het onderdeel “zelfstandigheid” heeft het team een aantal jaar geleden begeleiding gevraagd aan Marant. Belangrijk daarbij was dat “zelfstandigheid” geplaatst zou worden in bovenstaande context: zelfstandigheid niet als doel op zich, maar een onderdeel van de leeromgeving en pedagogische, didactische sfeer die de school uitdraagt. Hierbij een schets van de ontwikkelingen van de leerlingen en het team van de afgelopen jaren over dit onderwerp!
Marant is met het team aan de slag gegaan om de visie van de school uit te werken en te concretiseren. Omdat het team graag snel en praktisch aan de slag wilde met zelfstandigheid, is begonnen met het realiseren van een “kieskast” in alle groepen. Hier konden de kinderen al meteen en in zekere mate zelfstandig uit werken. De kieskast werd zowel door de kinderen als het team positief ervaren.
In aansluiting daarop kwamen we te praten over hoe zelfstandig het team de kinderen van de Lammerts van Buerenschool wilde opvoeden/onderwijzen. Marant plaatst de vraag wat zelfstandigheid dan precies betekent in een fasenmodel:
Fase 1:
Zelfstandig (ver)werken
Kinderen leren omgaan met uitgestelde aandacht; zelfstandig maken van een aantal opdrachten na een instructieles.
Fase 2:
Zelfstandig werken met een takenpakket
Kinderen leren zelfstandig een takenpakket van opdrachten te maken in een daarvoor aangegeven tijdsbestek.
Fase 3:
Zelfstandig werken op maat
Kinderen leren zelfstandig een takenpakket van opdrachten te maken die aangepast zijn aan hun mogelijkheden bij de verschillende vak- en vormingsgebieden.
Fase 4:
Zelfstandig leren
Kinderen leren zelfstandig een aantal opdrachten maken, waarbij ze zelfstandig hun leerdoelen hebben gesteld.
Het team van de Lammerts van Buerenschool besloot in de eerste jaren fase 1 en 2 in te voeren. Een belangrijk doel was iedereen in het team, gezamenlijk van groep 1 tot en met 8, het zelfstandig werken bij de kinderen aan te leren. In teambijeenkomsten en coaching op de werkvloer door de onderwijsadviseur, en persoonlijke inzet van leerkrachten met gespecialiseerde taken (b.v. kartrekker en coördinator zelfstandig werken) hebben we de invulling van fase 1 en 2 schoolspecifiek gemaakt. De kinderen ervaren inmiddels, dat in elke jaargroep een herkenbare lijn zit van zelfstandige taken en verantwoordelijkheden. Een leerkracht vertelt:
“Eerst was het nog erg onrustig tijdens het blokuur, maar dat ging lopende het schooljaar steeds beter. Kinderen herkennen het stoplicht als teken van uitgestelde aandacht en weten wat er van hen verwacht wordt.”
Het team vond het, zoals in de visie staat, belangrijk dat de zorg voor kinderen een duidelijke plek zou krijgen. Het zelfstandig werken bleek een uitstekend moment om de zorg voor kinderen gestructureerd en gepland aan te bieden. Tijdens het blokuur maken de leerkrachten een planning voor de kinderen, die extra instructie krijgen aan de instructietafel. Vervolgens houdt de leerkracht de vorderingen van deze instructietafelmomenten van ieder kind bij op een individueel journaalblad. Zodoende moet het aantal handelingsplannen verminderen; de zorgstructuur is inmiddels aangepast aan deze vorm van adaptief onderwijs. Het inschakelen van de IB’er en het overleg over leerproblemen is verminderd.
De coördinator zelfstandig werken vertelt: “We maken ook dit schooljaar in de bouwen weer duidelijke afspraken over hoe we het blokuur invullen. Zowel fase 1 als fase 2 worden gehanteerd, om dagelijks de zelfstandigheid van kinderen ruimte te geven. Er is veel geïnvesteerd om de zelfstandigheid van kinderen op een bepaald niveau te krijgen én ruimte te geven aan de door ons gewenste gestructureerde manier van instructie geven. We gaan er samen voor zorgen dat we dit niet kwijtraken, ook nu er weer nieuwe leerkrachten in ons team zijn. We zorgen ervoor dat deze manier van werken een herkenbare, dagelijkse manier van werken is op onze school!”
| Meer weten? |
Wilt u meer informatie of een afspraak maken?
Neem dan contact op met uw contactpersoon of met een van de regiomanagers
| |
